પૃથ્વી પર એવી ઘણી પ્રાચીન ગુફાઓ અથવા સ્થાનો છે,જ્યાં કેટલાક રહસ્યો ચોક્કસપણે છુપાયેલા છે.આજે અમે તમને મહાભારત કાળની એક ગુફા વિશે જણાવવા જઈ રહ્યા છીએ, જ્યાં એક રહસ્ય છુપાયેલું છે,જેના વિશે કોઈ જાણતું નથી અને એવું માનવામાં આવે છે કે કોઈ પણ માણસ તે રહસ્યની ઇચ્છા કરીને પણ જાણી શકતું નથી.આ રહસ્યમય ગુફા ઉત્તરાખંડના માણા ગામની છે.આ ગામને ‘હિન્દુસ્તાનનું છેલ્લું ગામ’ અથવા ‘ઉત્તરાખંડનું છેલ્લું ગામ’ કહેવામાં આવે છે.
રહસ્યોથી ભરેલી આ ગુફાને ‘વ્યાસ ગુફા’ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. જોકે તે એક નાનકડી ગુફા છે, પરંતુ એવું કહેવામાં આવે છે કે હજારો વર્ષો પહેલા મહર્ષિ વેદ વ્યાસ આ ગુફામાં રહેતા હતા અને વેદો અને પુરાણોનું સંકલન કર્યું હતું. એવું પણ માનવામાં આવે છે કે આ ગુફામાં, વેદ વ્યાસે ભગવાન ગણેશની સહાયથી મહાભારતની રચના કરી હતી.
વેદ વ્યાસ ગુફા તેની વિશિષ્ટ છત સાથે દેશભરમાં પણ પ્રખ્યાત છે.આ છત જોતાં એવું લાગે છે કે જાણે ઘણા પાના એકથી બીજાની ઉપર મુકાયા હોય.આ છત વિશે એક રહસ્યમય કલ્પના છે.એવું કહેવામાં આવે છે કે આ મહાભારતની કથાનો ભાગ છે,જેને મહર્ષિ વેદ વ્યાસ અને ભગવાન ગણેશ સિવાય કોઈ જાણતું નથી.એવું માનવામાં આવે છે કે મહર્ષિ વેદ વ્યાસે ભગવાન ગણેશને મહાભારતનાં તે પાના લખવા કહ્યું હતું, પરંતુ તેમાં તે મહાકાવ્યમાં શામેલ નથી અને તેમણે તે પાનાંઓને પોતાની શક્તિથી પથ્થરમાં ફેરવી દીધી.આજે વિશ્વ પત્થરના આ રહસ્યમય પાનાઓને ‘વ્યાસ પોથી’ તરીકે જાણે છે.
હવે વિચારવાની વાત એ છે કે વેદ વ્યાસ વિશ્વને કહેવા માંગતા ન હતા તે રહસ્ય શું હતું? મહાભારતનો આ ‘ખોવાયેલ અધ્યાય’ સાચો છે કે કોઈ વાર્તા નથી, કોઈ પણ તેના વિશે જાણતું નથી, પરંતુ પ્રથમ નજરમાં,વ્યાસ ગુફાની ટોચ જોતા લાગે છે કે તેના પર કોઈ વિશાળ પુસ્તક મૂકવામાં આવ્યું છે.
