મુંબઈ, ૨૭ ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ : મરાઠા અનામતના મુદ્દે ફરી આંદોલનની તૈયારી વચ્ચે મરાઠા નેતા મનોજ જરાંગે પાટીલ અને મહારાષ્ટ્ર સરકાર વચ્ચેનો ટકરાવ વધુ ઉગ્ર બન્યો છે.મુંબઈમાં આંદોલન માટે માત્ર એક દિવસની મંજૂરી અને આઝાદ મેદાન સિવાય અન્ય સ્થળે વિરોધ-પ્રદર્શન પર નિયંત્રણ મૂકવામાં આવતા જરાંગેએ સરકાર સામે આક્રમક વલણ અપનાવ્યું છે.જરાંગેએ સવાલ ઉઠાવ્યો કે શું મુંબઈ તમારી જાગીર છે? અને સરકારને પડકાર આપતાં કહ્યું કે તેઓ જરૂર પડશે તો મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસના સત્તાવાર નિવાસસ્થાન વર્ષા બંગલા સુધી પહોંચશે.
અમે મુંબઈ આવીશું જ
જરાંગેના જણાવ્યા પ્રમાણે મરાઠા સમાજે સરકારને સત્તા સુધી પહોંચાડી છે,પરંતુ હવે એ જ સરકાર મરાઠાઓને મુંબઈમાં આંદોલન કરવાની મર્યાદા નક્કી કરી રહી છે.તેમણે સરકાર પર સત્તાના દુરુપયોગનો આક્ષેપ કરતાં કહ્યું કે તેઓ કાયદાનું સન્માન કરે છે અને આંદોલન માટે નિયમિત રીતે મંજૂરી માગી હતી.પરંતુ મંજૂરી પર મૂકવામાં આવેલી શરતો સ્વીકાર્ય ન હોવાનું જણાવતાં તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે મરાઠા સમાજનું આંદોલન મુંબઈ સુધી પહોંચશે.
આઝાદ મેદાન સિવાય અન્ય સ્થળે વિરોધ પર રોક
મહારાષ્ટ્ર સરકારે મુંબઈમાં વિરોધ-પ્રદર્શન માટે નિયમો વધુ કડક બનાવ્યા છે.હાલની વ્યવસ્થા મુજબ આઝાદ મેદાનને વિરોધ પ્રદર્શન માટે મુખ્ય અધિકૃત સ્થળ તરીકે નક્કી કરવામાં આવ્યું છે અને મંજૂરી એક દિવસ માટે, સવારે ૯થી સાંજે ૬ વાગ્યા સુધીની છે.અન્ય સ્થળોએ ધરણાં,કૂચ અથવા જાહેર સભાઓ યોજવા પર નિયંત્રણ છે.જરાંગેએ આ નિયંત્રણો સામે વાંધો વ્યક્ત કરતાં કહ્યું કે તેઓ માત્ર આઝાદ મેદાન પૂરતા મર્યાદિત રહેવાના નથી.
મરાઠા અનામત માટે ફરી આંદોલનની તૈયારી
જરાંગે પાટીલ ૨૯ ઓગસ્ટથી મરાઠા અનામતની માંગને લઈને આંદોલન શરૂ કરવાની તૈયારીમાં છે.તેમની મુખ્ય માંગોમાં પાત્ર મરાઠાઓને કુણબી તરીકે માન્યતા આપીને સંબંધિત જાતિ પ્રમાણપત્ર આપવાનો મુદ્દો સામેલ છે.મહારાષ્ટ્ર સરકારે કુણબી, મરાઠા-કુણબી અને કુણબી-મરાઠા પ્રમાણપત્ર માટેના વંશાવળી અને જૂના દસ્તાવેજોની ચકાસણી કરતી સમિતિઓને વધુ એક વર્ષનું વિસ્તરણ આપ્યું છે.જરાંગે અને રાજ્ય સરકાર વચ્ચે તાજેતરમાં થયેલી ચર્ચામાં પણ આ મુદ્દે અંતિમ ઉકેલ આવ્યો નથી.જરાંગેએ સરકારને પોતાની માંગો અંગે સ્પષ્ટ નિર્ણય લેવાની માંગ કરી છે.
પરિવહન વ્યવસ્થા ખોરવવાની ચીમકી
સરકારના પ્રતિબંધો અંગે બોલતાં જરાંગેએ આંદોલનને વધુ વ્યાપક બનાવવાની ચીમકી આપી છે.તેમના નિવેદન મુજબ જો સરકાર વિરોધ કરશે તો રસ્તાઓ ઉપરાંત રેલવે અને હવાઈ વ્યવહારને અસર પહોંચાડવાની ભાષા પણ તેમણે વાપરી છે.આ નિવેદનને લઈને રાજકીય અને વહીવટી વર્તુળોમાં ચિંતા વધી શકે છે.જોકે, આ પ્રકારની ચીમકી અને વાસ્તવિક આંદોલન વચ્ચે તફાવત રાખવો જરૂરી છે.હાલ ઉપલબ્ધ અહેવાલો મુજબ જરાંગે આંદોલનને લોકશાહી અને શાંતિપૂર્ણ રીતે ચલાવવાની વાત અગાઉ કરી ચૂક્યા છે.
સરકાર સામે સીધો રાજકીય પડકાર
મરાઠા અનામતનો મુદ્દો મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં લાંબા સમયથી મહત્વનો રહ્યો છે.જરાંગેના આ નવા આંદોલનથી સરકાર સામે ફરી રાજકીય દબાણ ઊભું થવાની શક્યતા છે.બીજી તરફ સરકાર માટે કાયદો-વ્યવસ્થા જાળવવાની સાથે આંદોલનકારીઓની માંગને સંભાળવાનો પડકાર રહેશે.૨૯ ઓગસ્ટથી પ્રસ્તાવિત આંદોલન પહેલાં જ જરાંગે અને મહારાષ્ટ્ર સરકાર વચ્ચે તણાવ વધી રહ્યો છે.આઝાદ મેદાનની મર્યાદિત મંજૂરી સામે જરાંગેનું આક્રમક વલણ આગામી દિવસોમાં મુંબઈની કાયદો-વ્યવસ્થા અને વાહનવ્યવહાર માટે મહત્વનું બની શકે છે.


